Dostęp do akt w sprawach aresztowych

2010-02-13

Dostęp do akt w zakresie dowodów powołanych we wniosku o zastosowanie tymczasowego aresztowania prawem podejrzanego i jego obrońcy

Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2008 roku (K 42/07) Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność art. 156 § 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego w zakresie, w jakim umożliwia arbitralne wyłączenie jawności tych materiałów postępowania przygotowawczego, które uzasadniają wniosek prokuratora w przedmiocie tymczasowego aresztowania.

 

Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2008 roku (K 42/07) Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność art. 156 § 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego w zakresie, w jakim umożliwia arbitralne wyłączenie jawności tych materiałów postępowania przygotowawczego, które uzasadniają wniosek prokuratora w przedmiocie tymczasowego aresztowania.
Trybunał Konstytucyjny stwierdził między innymi:
Ingerencja w sferę prawa do obrony, jakim jest odmowa dostępu do akt, nabiera szczególnego znaczenia w sytuacji stosowania (przedłużania) tymczasowego aresztowania.Na gruncie postępowania karnego można wskazać przepisy, które umożliwiają oskarżonemu (i jego obrońcy) uzyskanie częściowej wiedzy na temat materiału dowodowego, zebranego na danym etapie postępowania przygotowawczego. Mechanizmów tych nie można jednak uznać za ekwiwalentne do prawa do dostępu do materiałów postępowania przygotowawczego, uzasadniających wniosek prokuratora w przedmiocie tymczasowego aresztowania.

Dla skutecznej realizacji prawa do obrony, w sytuacji zastosowania środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania, konieczne jest bezpośrednie zapoznanie się przez aresztowanego (jego obrońcę) z materiałami postępowania przygotowawczego, uzasadniającymi wniosek prokuratora. Wspomniane mechanizmy nie umożliwiają tego w takim samym stopniu jak prawo dostępu do akt. Art. 156 § 5 k.p.k., często traktowany jest jako przepis umożliwiający zamknięcie dostępu do akt postępowania aresztowego. Tego typu ograniczenie prawa do obrony nie spełnia omówionych wyżej kryteriów, wynikających z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Zaskarżony przepis nie spełnia kryterium proporcjonalności, umożliwia bowiem nadmierne ograniczenie praw jednostki, do tego stopnia, że może wręcz wkraczać w istotę konstytucyjnego prawa do obrony. Podobnie przepis ten nie spełnia testu subsydiarności, z uwagi na fakt, że efektywność postępowania przygotowawczego można zagwarantować innymi, mniej dolegliwymi dla obywatela metodami. Należy tu wymienić w szczególności większą selektywność informacji przytaczanych w uzasadnieniu wniosku aresztowego.
10. Daleko idący dostęp podejrzanego do akt zapewnia również orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu. Wynika z niego nakaz zapewnienia podejrzanemu dostępu do materiału dowodowego w aktach postępowania przygotowawczego, w zakresie w jakim jest to niezbędne dla oceny zasadności tymczasowego aresztowania. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego koresponduje z tym poglądem. Czynnikiem decydującym o tym, która część akt powinna być udostępniona aresztowanemu i jego obrońcy, powinna być efektywność prawa do obrony. Wszystkie materiały postępowania przygotowawczego, uzasadniające wniosek prokuratora w tym zakresie muszą być jawne.

O nas

Nie lekceważymy żadnej sprawy, wierzymy w powodzenie każdej, której prowadzenia się podejmiemy.
Kancelaria Specjalizuje się w praktyce procesowej, zarówno w sprawach karnych, jak i w sporach sądowych w sprawach cywilnych i gospodarczych. Adwokat Zbigniew Krüger oraz Kancelaria Krüger & Partnerzy zostali dwukrotnie wyróżnieni przez Global Law Experts jako prawnik i kancelaria rekomendowana w dziedzinie procesów sądowych (litigation) w Polsce, a serwis PolskiPrawnik.pl wyróżnił Kancelarię w zestawieniu kancelarii specjalistycznych, w kategorii sporów sądowych i arbitrażu, jako jedną z trzech w kraju i jedyną spoza Warszawy. Kancelaria łączy specjalizację w prawie karnym, które jest jej szczególnym obiektem zainteresowania z praktyką związaną z własnością intelektualną, prawem autorskim i ochroną przed nieuczciwą konkurencją.

Kontakt

Krüger & Partnerzy
Adwokaci
ul. Woźna 9 / B
61 - 777 Poznań
I Piętro

[ Wejście także
od ul. Wielkiej 21
- wejście B ]

 

 

 

 

 

 

KRS 0000348281
NIP 778 - 14 - 69 - 450
REGON 301355776


Konto Bankowe
28114020040000380274854108
Czynne
 
Poniedziałek - Piątek
9.00 - 17.00

 

 

Dyżur
 
Poniedziałek i Środa
16.00 - 19.00

 

 

 

KRS 0000348281
NIP 778 - 14 - 69 - 450
REGON 301355776


Konto Bankowe
28114020040000380274854108